Interesowaly nas zjawiska komentowane w polskiej i zagranicznej debacie publicznej jako znak przemiany ´swiadomo´sci spolecznej i "nowe otwarcie w stosunkach polsko-zydowskich" na przelomie pierwszego i drugiego dziesieciolecia XXI wieku. Pytali´smy, czy istotnie mamy do czynienia z nowa narracja o przeszlo´sci. Czy i jak dalece przeksztalcily sie warunki opowie´sci, a wraz z nimi zbiorowe imaginarium wspóltworzace spoleczno-kulturowa rame porzadkujaca wiedze rzeczowa, której dostarczaja badania nad Zaglada z ostatnich kilkunastu lat? Pytali´smy tez, czy i jak zmienilo sie wyobrazenie dominujacej wiekszo´sci o sobie samej oraz jej stosunek do wlasnej historii i tozsamo´sci. Czy nastepuje i na jakich warunkach przebiega inkluzja wszystkich poddanych dawniej antysemickiemu wykluczeniu? Ogladowi poddali´smy film Po-lin Jolanty Dylewskiej (2008), rekonstrukcje likwidacji getta w Bedzinie (2010), akcje Tesknie za toba Zydzie i Plonie stodola Rafala Betlejewskiego (2010), upamietnienia gettowego mostu nad ulica Chlodna w Warszawie (1996, 2007-2011) oraz warszawski Dom Kereta (2012). Analiza tych inicjatyw artystycznych i wydarze´n kulturalnych, powodowanych najlepszymi intencjami, sklonila nas do wniosku, ze glos mniejszo´sci wprowadzony do glównego nurtu dyskursu podlega ograniczajacym wymogom, naciskom i hierarchiom, które w duzym stopniu przypominaja dawne formy dyskryminacji. Co wiecej, opresja definicyjna w stosunku do mniejszo´sci - przeksztalcajaca podmiot w przedmiot - nie jest ani dekonstruowana, ani przezwyciezana. Przeciwnie: ma sie dobrze. Polega za´s na przemocy filosemickiej.